Nữ hoàng Sheba đến thăm vua Solomon

Nữ hoàng Sheba (Bilquis – tiếng Arab/Makeda – tiếng Ethiopia), theo truyền thống Do Thái và Islam, nàng là người cai trị của vương quốc Saba (hay Sheba) ở tây nam Arab. Trong Kinh Thánh, phần kể về thời kỳ cai trị của vua Solomon, nữ hoàng từng đến thăm nhà vua cùng một đoàn lạc đà chở vàng, đá quý và gia vị.

Câu chuyện về nữ hoàng Sheba được xem là minh chứng cho mối quan hệ giao thương quan trọng giữa người Israel cổ và người dân ở vùng phía nam Arab. Kinh Thánh còn kể rằng chuyến viếng thăm của Sheba là để thử thách sự thông thái của Solomon khi nàng đặt ra cho nhà vua rất nhiều câu đố hóc búa.

Câu chuyện về nữ hoàng Sheba cũng được nhắc đến trong Qur’an, dù nàng không được nêu tên và nhiều tình tiết trong câu chuyện cũng là do các tín đồ Islam thêm thắt. Tuy nhiên, người Arab cho rằng Bilqis/Sheba thuộc dòng dõi Arab phương nam, nàng cũng trở thành nhân vật trong nhiều truyền thuyết lẫn giai thoại.

Điển hình có thể kể đến câu chuyện sau: Một lần vua Solomon nghe được chú chim hoopoe của mình nói rằng Bilquis và vương quốc của nàng thờ phụng Mặt Trời, nên nhà vua đã gửi cho nàng một lá thư yêu cầu nàng hãy thờ phụng Chúa. Nữ hoàng hồi đáp bằng cách gửi nhiều tặng phẩm, nhưng vì Solomon tỏ ra không tin tưởng vào hành động này, nữ hoàng đành đích thân đến triều đường của nhà vua.

Tuy nhiên, vì sợ nhà vua sẽ xiêu lòng và cưới nữ hoàng nên jinn đã thì thầm nói xấu với nhà vua. Jinn nói rằng chân nàng đầy lông và có móng guốc của con lừa. Solomon nghe như vậy lại thấy hiếu kỳ trước sự lạ, bèn làm một sàn thủy tinh ngay phía trước ngai vàng của mình để đánh lừa nữ hoàng rằng đó là nước và buộc nàng phải xách váy lên.

Khi nữ hoàng để lộ cặp chân đầy lông, Solomon tin lời jinn. Sau đó nhà vua ra lệnh cho jinn phải chế ra một loại thuốc giúp làm sạch lông chân cho nữ hoàng. Câu chuyện không nói rõ Solomon cưới Bilqis hay gả nàng cho một người thuộc tộc Hamdani. Có điều nữ hoàng trở thành tín đồ. Nữ hoàng Sheba cũng xuất hiện trong câu chuyện lập quốc kiêm sử thi của người Ethiopia là Kebra Nagast (“Glory of King” – Vinh quang của nhà vua).

Bức tranh The Queen of Sheba before Solomon của họa sĩ Edward John Poynter (1890).

Theo đó, nữ hoàng Sheba (hay Makeda) đã đến thăm vua Solomon sau khi nghe về sự thông thái của nhà vua. Nàng ở lại và học hỏi từ nhà vua trong 6 tháng. Vào đêm cuối cùng của chuyến viếng thăm, nhà vua đã lừa gạt để ân ái với nàng. Nữ hoàng mang thai và khi trở về vương quốc của mình, nàng đã sinh hạ con trai của vua Solomon là Menilek.

Vua Solomon đã phong Menilek làm vua (tức vua Menilek I) từ đó lập ra triều đại Solomon tại Ethiopia. Triều đại này cai trị cho đến tận khi Haile Selassie I bị truất phế vào năm 1974. Một điều thú vị là câu chuyện về nữ hoàng Sheba cũng xuất hiện trong truyền thuyết/huyền thoại/giai thoại của người Ba Tư, ở phiên bản này nữ hoàng được cho là con gái của vị vua Trung Hoa với một peri (sinh vật giống tiên trong thần thoại Ba Tư).

Chuyến thăm vua Solomon của nữ hoàng Sheba đã trở thành nguồn cảm hứng cho rất nhiều họa sĩ. Ngoài bức tranh của Edward John Poynter phía trên, còn có nhiều phiên bản khác nhau.

Nguồn: Lục Diệp