Sơ lược về lực lượng nổi dậy Kuruc (P4)

Việc Francis Rakoczi Đệ Nhị quyết tâm ly khai hoàn toàn khỏi nhà Habsburg sau cùng cũng được tiến hành khi mà vào ngày 13 tháng 6 năm 1707 thì cuộc họp nghị viện quý tộc Hungary ở Borsod dưới sự yêu cầu của Francis Rakoczi Đệ Nhị đã tuyên bố phế bỏ nhà Habsburg để rồi trong cùng năm 1707...

Việc Francis Rakoczi Đệ Nhị quyết tâm ly khai hoàn toàn khỏi nhà Habsburg sau cùng cũng được tiến hành khi mà vào ngày 13 tháng 6 năm 1707 thì cuộc họp nghị viện quý tộc Hungary ở Borsod dưới sự yêu cầu của Francis Rakoczi Đệ Nhị đã tuyên bố phế bỏ nhà Habsburg để rồi trong cùng năm 1707 thì dưới sự hỗ trợ của nữ thủ lĩnh Cossack là Elzbieta Helena Sienawska (1699-1729)vốn là vợ của thủ lĩnh hetman Cossack của Ba Lan – Litva là Adam Mikolaj Sieniaski (1666-1726), Francis Rakoczi Đệ Nhị đã trở thành 1 trong các ứng viên cho ngai vàng của Ba Lan - Litva. Tuy vậy thì giữa lúc này thì tình hình cả về nội chính lẫn ngoại giao của Francis Rakoczi Đệ Nhị đều gặp khó khăn.

Khi mà về mặt ngoại giao, vua Louis Đệ Thập Tứ a.k.a Louis Vĩ Đại, Vua Mặt Trời/Nhật vương Le Roi Soleii (5 tháng 9 năm 1638 – 1 tháng 9 năm 1715) của Pháp vào năm 1707 đã từ chối ký thêm hiệp ước với Francis Rakoczi Đệ Nhị dẫn đến Francis Rakoczi Đệ Nhị không còn đồng minh giữ lúc đồng tiền bằng đồng do Francis Rakoczi Đệ Nhị cho chế tạo để lưu hành nhằm tránh để xảy ra tình trạng lạm phát đồng tiền cũng không thu được hiệu quả. Tình hình khó khăn do thiếu vắng 1 đồng minh mạnh tại châu Âu cứ thế đeo bám Francis Rakoczi Đệ Nhị cho tới sang năm 1708 khi vào năm 1708 thì Francis Rakoczi Đệ Nhị trong cuộc tìm kiếm đồng minh hậu thuẫn mình chống lại nhà Habsburg đã quyết định hành binh tới vùng Silesia mà nay nằm trên lãnh thổ 3 nước Ba Lan, Đức cùng Cộng hòa Séc.

Để dọn đường mời vua Frederick William Đệ Nhất a.k.a Vị vua Chiến binh (14 tháng 8 năm 1688 – 31 tháng 5 năm 1740) của Phổ nắm lấy ngai vàng Hungary và Francis Rakoczi Đệ Nhị cũng hi vọng thông qua đó sẽ củng cố được thế lực của tín đồ Kháng Cách tại Silesia để rồi sau đó thì Francis Rakoczi Đệ Nhị đã sớm gặp trở ngại với việc nhà Habsburg bấy giờ đang chiếm cứ Trencin thuộc Slovakia ngày nay vốn khi đó là 1 trọng trấn nằm trên đường để tới Silesia của Francis Rakoczi Đệ Nhị. Ban đầu thì Francis Rakoczi Đệ Nhị đã không định xua quân tấn công Trencin kiên cố nhằm để tránh cho quân mình bị suy giảm thực lực song do bị các chỉ huy kuruc dưới trướng gây sức ép đành ra quân tấn công trencin.

vua Frederick William Đệ Nhất.

Giữa lúc chỉ huy quân Habsburg ở Trencin là Sigbert Heister (1 tháng 1 năm 1646 – 22 tháng 2 năm 1718) cũng ra nghênh chiến để rồi vào sáng ngày 3 tháng 8 năm 1708, 3000 quân Habsburg tại Trencin do Sigbert Heister đã keoo1 ra nghênh chiến với 15,000 quân kuruc của Francis Rakoczi Đệ Nhị. Lực lượng kuruc của Francis Rakoczi Đệ Nhị tại trận Trencin được chia thành 3 cánh với cánh phải gồm kỵ binh nhẹ người Hungary cùng 1 phần bộ binh, cánh giữa gồm pháo binh được kỵ binh Đức cũng như kỵ binh trang bị súng cacbin người Ba Lan bảo vệ trong khi cánh phải thì gồm lính bộ binh.

Tuy vậy thì quân kuruc lại không có cái thế địa lợi khi địa đia hình trận địa không chỉ gồ ghề với hầm hào được đào mà khi cánh trái quân kuruc tràn lên tấn công thì họ đã sớm vấp phải chướng ngại là những cái ao rộng cỡ kích thước 2 người được đào cạnh 1 đường đắp cao hẹp vốn khiến kỵ binh kuruc cánh trái phải hành quân nước kiệu qua đường đắp cao đó trước khi chỉ huy quân kuruc ở cánh trái thấy rằng việc đó trở nên bất khả thi nên đã cho quân lui về dẫn đến việc lui quân 1 cách vô tổ chức của kỵ binh kuruc ở cánh trái đã tạo cơ hội cho quân nhà Habsburg bố trí đối diện tuyến này thừa thế tấn công khiến quân kuruc tả dực phải tháo chạy.

Trong lúc cánh trái gặp khó khăn về địa hình thì cánh trung quân với hữu quân của nghĩa quân kuruc cũng giao chiến với lính đánh thuê nhà Habsburg để rồi sau đó do quân kuruc ở cánh phải rút lui đã buộc Francis Rakoczi Đệ Nhị phải đích thân nhập trận để xốc lại tinh thần ba quân song trong lúc đang phi ngựa qua con hào để khích lệ sỹ tốt tràn lên thì Francis Rakoczi Đệ Nhị đã bị ngã ngựa và bất tỉnh dẫn đến lan truyền tin đồn rằng Francis Rakoczi Đệ Nhị đã tử trận vốn sau đó đã không chỉ khuiến toàn bộ trận tuyến quân kuruc bị tan rã mà nghĩa quân kuruc còn bị quân nhà Habsburg đánh bại với 3000 quân kuruc bị tử trận hoặc bị thương giữa lúc 500 nghĩa quân khác cùng 12 khẩu pháo đều bị bắt dù rằng Francis Rakoczi Đệ Nhị sau đó đã trốn thoát được khỏi trận địa.

Trận thua ở Trencin ngày 3 tháng 8 năm 1708 đã khiến cho cuộc chiến sau đó trở nên ảm đạm với Francis Rakoczi Đệ Nhị khi mà quân nhà Habsburg nhân đà thắng thế tại Trencin đã không chỉ thừa thắng truy kích theo tàn quân kuruc của Francis Rakoczi Đệ Nhị mà còn tái chiếm các thành đã bị Francis Rakoczi Đệ Nhị chiếm trước đó để rồi cho tới cuối năm 1708 thì lực lượng của Francis Rakoczi Đệ Nhị đã không chỉ mất tất cả lãnh thổ ở phía tây - bắc Hungary vào tay nhà Habsburg mà còn cả 1 bộ phận thủ lĩnh nghĩa quân kuruc đã trở giáo chuyển sang gia nhập quan quân Habsburg khiến cho vào tháng 12.

Cùng năm 1708 thì để cứu vãn tình thế lực lượng đang suy giảm thì Francis Rakoczi Đệ Nhị hứa sẽ ban tự do với đất đai cho các tá điền chịu gia nhập lực lượng của mình song dù vậy thì việc đó đã không mấy tỏ ra hiệu quả khi các nông dân cùng quý tộc trong quân của Francis Rakoczi Đệ Nhị vẫn tiếp tục đào ngũ để rồi bước sang đầu năm 1709 thì nghĩa quân của Francis Rakoczi Đệ Nhị do bởi thực lực suy giảm nên đã phải rút lui về vùng Lipto ở Slovakia với địa bàn hoạt động chỉ còn quanh quẩn ở Munkacs cùng Szabolcs. Nhân cơ hội nghĩa quân kuruc của Francis Rakoczi Đệ Nhị bị suy yếu thì hoàng đế nhà Habsburg bấy giờ là Joseph Đệ Nhất (26 tháng 7 năm 1678 – 17 tháng 4 năm 1711).

Đã phái một quý tộc Hungary là Johann Bernhard Stephan, Bá tước Palffy de Erdod a.k.a Janos Palffy (20 tháng 8 năm 1664 – 24 tháng 3 năm 1751) đến đàm phán song do không tin lời của Janos Palffy nên vào ngày 21 tháng 2 năm 1711, Francis Rakoczi Đệ Nhị đã rời Hungary để tới Ba Lan – Litva tìm kiếm sự hỗ trợ từ sứ thần Nga Sa hoàng tại đó. Giữa lúc này thì nhân khi Francis Rakoczi Đệ Nhị đang ở Ba Lan –Litva, 1 tướng lĩnh kuruc của Francis Rakoczi Đệ Nhị là Sandor Karolyi de Nagykaroly a.k.a Sandor Karolyi (20 tháng 3 năm 1668 – 8 tháng 9 năm 1743) vốn trước đó được Francis Rakoczi Đệ Nhị bổ nhiệm làm tổng chỉ huy lực lượng kuruc cũng như ra lệnh cấm nghị hòa với nhà Habsburg.

Johann Bernhard Stephan.

Đã quyết định vượt quyền Francis Rakoczi Đệ Nhị khi cho triệu tập cuộc họp nghĩa quân ở Szatmar để rồi sau cuộc họp thì vào ngày 4 tháng 4 năm 1711, Sandor Karolyi đã ra lệnh đình chiến để 2 bên nghị hòa để rồi sau khi đàm phán với Janos Palffy thì sang ngày 29 tháng 4 năm 1711, nghĩa quân kuruc dưới sự chi huy của Sandor Karolyi đã ký với nhà Habsburg hiệp ước Szatmar mà theo đó nhà Habsburg đồng ý ban lệnh ân xá cho toàn bộ nghĩa quân kuruc bao gồm cả Francis Rakoczi Đệ Nhị để đổi lấy việc họ buông vũ khí tuyên thệ trung thành với nhà Habsburg cũng như thông qua hiệp ước thì nhà Habsburg cũng hứa sẽ đảm bảo sự vẹn toàn cho các lãnh địa thái ấp ở cả Hungary lẫn Transylvania. Còn tiếp...

Bài viết liên quan

Cùng danh mục

 
Tư vấn ngay